Shah-i-zinda inkompoort

Onderwerp:
Meetkunde
Image
Ulug Beg, de kleinzoon van Timur legde de begrenzing van het Shah-i-zinda complex vast door in 1434-35 een monumentale inkompoort te bouwen als ceremoniële ingang van het complex. In de traditie van de timuridische bouwkunst bevat de poort verschillende panelen met uiteenlopende geometrische patronen. Het zwik boven de poort heeft een patroon met 12- en 8-puntige sterren, opgevuld door onregelmatige vijfhoeken. Dit patroon wordt gegenereerd door regelmatige twaalfhoeken, regelmatige achthoeken en strikvormige zeshoeken. In onderstaande detailfoto merk je dat de sterren uitgevoerd zijn in meerkleurige geglazuurde tegels. De opvullende onregelmatige vijfhoeken zijn niet gekleurd en krijgen een ingekraste reliëfdecoratie. Merk ook op dat rond de 8-puntige sterren de lijnen die doorlopen over de strikken niet-doorlopend zijn, de lijnen rond de 12-puntige sterren lopen wel door. Zo ontstaat in het lijnenpatroon een ruit met daarbinnen twee vliegers. Het is één van de twee alternatieven om in de strikken vliegervormen te creëren:
  • ofwel laat je in het patroon lijnen niet rechtdoor doorlopen van ster naar ster,
  • ofwel verbind je binnen een veelhoek middens van zijden niet met middens, maar naar afwijkende punten.
Image